Bloom taksonomisi nedir?

Bloom taksonomisi, öğrenmeyi zihinsel işlemin karmaşıklığına göre basamaklara ayıran sınıflamadır. Yenilenmiş bilişsel sınıflama (Anderson ve Krathwohl, 2001) altı basamaktan oluşur: hatırlama, anlama, uygulama, çözümleme, değerlendirme ve yaratma. Öğrenme çıktısının fiili, öğrenciden hangi basamakta bir davranış beklendiğini gösterir.

Öğrenme çıktısında fiil nasıl seçilir?

Önce öğrenciden beklenen zihinsel işlem belirlenir, sonra o basamağın fiillerinden biri seçilir. Bir çıktıda tek fiil kullanılır. Fiilin basamağı sınavın düzeyini de belirler: “tasarlar” fiiliyle yazılmış bir çıktı çoktan seçmeli soruyla ölçülemez, proje ya da tasarım görevi gerekir.

Aynı fiil iki basamakta olabilir mi?

Literatürde basamağı fiille birlikte görev ve bağlam belirler; “karşılaştırır” bir derste anlama, başka bir derste çözümleme sayılabilir. Tutarlılık için SixBloom sözlüğünde her fiil tek basamağa bağlıdır; basamak bir beyandır ve kimin beyan ettiği bellidir. Bu bir kurum kararıdır, kurum sözlüğünü kendi kurallarıyla genişletebilir.

Hangi fiiller kullanılmamalı?

Bilir, anlar, kavrar, öğrenir, farkında olur gibi fiiller gözlenemez; öğrencinin bunu yapıp yapmadığı bir sınavla görülemez. Bu sayfadaki listede 26 fiil yer alır. Yerine aynı niyeti gözlenebilir kılan bir fiil seçilir: “bilir” yerine tanımlar, “anlar” yerine açıklar.

Bir derste çıktılar hangi basamaklarda olmalı?

Çıktılar tek basamakta yığılmamalıdır. Giriş derslerinde hatırlama, anlama ve uygulama ağır basar; program ilerledikçe çözümleme, değerlendirme ve yaratma düzeyindeki çıktıların payı artmalıdır. SixBloom bu ilerleyişi programın bütün dersleri için “Bloom’a göre program ilerleyişi” raporunda gösterir.

Bu sözlük ücretsiz kullanılabilir mi?

Evet. Sayfadaki fiiller ve SixBloom Öğrenme Çıktısı Oluşturucu herkese açıktır, giriş gerektirmez. Kurumlar yazılımda sözlüğü kendi onaylı fiilleriyle yönetir; ders sorumlusu fiili serbest yazmaz, listeden seçer.

Guide · free

Bloom's Taxonomy Verb Dictionary

Bloom's taxonomy verbs show which mental process a learning outcome expects of the student. The cognitive domain has six levels: remember (define, list), understand (explain, summarise), apply (calculate, apply), analyze (analyse, relate), evaluate (critique, justify) and create (design, develop). Each outcome uses a single verb, and the level of the verb sets the level of the question that will measure the outcome.

229 measurable verbs
English equivalents
Assessment methods suited to each level
26 verbs to avoid

Cognitive domain · Revised Bloom (Anderson and Krathwohl, 2001)

Six levels and measurable verbs

Each level lists the core verbs first, followed by the extended list. Core verbs are the most frequently used and least misunderstood. The English equivalents are used in the English version of the course information package.

Remember

Recalls information as it is. The student recognises or remembers the information without doing anything with it.

Suitable assessment: Multiple choice, matching, fill in the blanks, short answer

Core verbs 15

adlandırırname
alıntılarcite
belirtirstate
bulurlocate
etiketlerlabel
eşleştirirmatch
hatırlarrecall
kaydederrecord
listelerlist
sayarenumerate
seçerselect
sıralarorder
tanımlardefine
tanırrecognize
tekrarlarrepeat

Extended list 9

altını çizerunderline
alıntı yaparquote
anımsarrecall
belirleridentify
ezberden söylerrecite
geri çağırırretrieve
işaretlermark
yeniden anlatırretell
yinelerreiterate

Example outcome: Lists the main organelles of the cell and their functions.

Understand

Grasps the meaning of information. The student reconstructs the information in their own words, gives examples and interprets it.

Suitable assessment: Short-answer and open-ended questions, concept map

Core verbs 15

ayırt ederdistinguish
açıklarexplain
betimlerdescribe
dönüştürürconvert
genelleştirirgeneralize
gösteririllustrate
karşılaştırırcompare
kendi cümleleriyle ifade ederparaphrase
raporlarreport
sınıflandırırclassify
tahmin ederpredict
yorumlarinterpret
çıkarım yaparinfer
örneklendirirexemplify
özetlersummarize

Extended list 16

ara değer bulurinterpolate
açıklığa kavuştururclarify
bağlamına yerleştirircontextualize
grafikle gösterirdepict graphically
ifade ederexpress
kestirimde bulunurextrapolate
kıyaslarcompare and contrast
somutlaştırırinstantiate
soyutlarabstract
temsil ederrepresent
yeniden ifade ederrestate
yeniden yazarrewrite
çevirirtranslate
çıkarımda bulunurdraw inferences from
öngörüranticipate
örnek verirgive examples of

Example outcome: Explains the relationship between supply and demand in their own words.

Apply

Uses a method or procedure in a task: carries it out in a familiar task (3.1) or implements it in a new situation (3.2). The task, not the verb, determines which one it is.

Suitable assessment: Problem solving, practical exam, laboratory, performance task

Core verbs 15

hazırlarprepare
hesaplarcalculate
işletiroperate
kullanıruse
kurarconstruct
modellermodel
programlarprogram
test edertest
uyarlaradapt
uygulamalı olarak gösterirdemonstrate
uygularapply
yürütürexecute
çizerdraw
çözersolve
ölçermeasure

Extended list 20

aktarırtransfer
benzetim yaparsimulate
canlandırırrole-play
deney yaparexperiment with
değiştirirmodify
gerçekleştirircarry out
grafiğini çizergraph
görselleştirirvisualize
görüşme yaparinterview
işe koşaremploy
keşfederdiscover
kodlarcode
müdahale ederintervene in
takvimlendirirschedule
tamamlarcomplete
taslak çizersketch
uygulamaya koyarimplement
yönetirmanage
çalıştırırrun
öğretirteach

Example outcome: Calculates the current in a given circuit using Ohm's law.

Analyze

Breaks the whole into its parts and establishes the relationships between them. The student sees the structure and distinguishes patterns.

Suitable assessment: Case analysis, data interpretation, analytical report

Core verbs 15

analiz ederanalyze
ayrıştırırdeconstruct
doğrularverify
farklılaştırırdifferentiate
haritalarmap
ilişkilendirircorrelate
incelerexamine
karşıtlıklarını ortaya koyarcontrast
kategorize edercategorize
nedenini belirlerattribute
sorgularquestion
teşhis ederdiagnose
tümdengelim yapardeduce
varsayımları belirleridentify the assumptions in
örgütlerorganize

Extended list 16

ana hatlarını çıkarıroutline
araştırırinvestigate
ayrım yapardiscriminate between
bağlantı kurarconnect
gruplargroup
ilişkilerini belirleridentify the relationships among
irdelerscrutinize
karşıtlıklarını belirlercontrast
neden-sonuç ilişkisi kurarrelate causes and effects of
nicelleştirirquantify
nitelendirircharacterize
parçalarına ayırırbreak down
tematik analiz yaparthematically analyze
yalıtırisolate
çözümleranalyse
şemasını çıkarırdiagram

Example outcome: Analyses a company's financial statements through ratio analysis to identify its strengths and weaknesses.

Evaluate

Makes judgements based on criteria. The student makes a decision and justifies it.

Suitable assessment: Article critique, debate, report scored with a rubric

Core verbs 15

argüman geliştirirargue
denetleraudit
değerlendirirevaluate
eleştirircritique
gerekçelendirirjustify
geçerliğini sınarvalidate
puanlarrate
savunurdefend
sonuç çıkarırconclude
takdir ederappraise
tartışırdebate
tutarlılığını denetlercheck the consistency of
yargılarjudge
önceliklendirirprioritize
önerirrecommend

Extended list 13

akran değerlendirmesi yaparpeer-review
ağırlıklandırırweigh
derecelendirirrank
değer biçerassess
gözden geçirirrevise
ispatlarprove
izlermonitor
kanıtlarla desteklersubstantiate
karar verirdecide on
muhakeme ederreason about
saptardetect
tavsiyede bulunuradvise on
çürütürdisprove

Example outcome: Evaluates an investment proposal against cost and risk criteria.

Create

Combines parts into a new, original whole. The student produces something that did not exist before.

Suitable assessment: Project, design product, portfolio, research proposal

Core verbs 15

bütünleştiririntegrate
geliştirirdevelop
hipotez kurarhypothesize
icat ederinvent
kurgularformulate
oluştururcompose
optimize ederoptimize
planlarplan
prototip üretirprototype
sentezlersynthesize
sistem kurarengineer
tasarlardesign
yeniden yapılandırırrestructure
özgün metin yazarauthor
üretirproduce

Extended list 17

bestelercompose music for
bir araya getirirassemble
birleştirircombine
derlercompile
formüle ederformulate
inşa ederbuild
iyileştiririmprove
kavramsallaştırırconceptualize
kuram geliştirirtheorize
projelendirirdesign a project for
sistemleştirirsystematize
türetirderive
yaratırcreate
yeniden düzenlerreorganize
yeniden inşa ederreconstruct
yeniden çerçevelerreframe
yenilik geliştiririnnovate

Example outcome: Designs a data collection instrument that meets defined criteria for a local problem.

Affective domain · Krathwohl, Bloom and Masia (1964)

Levels of the Affective domain

Level	What it measures	Verbs	Suitable assessment
1 · Receiving Receiving	Becomes aware of and directs attention to relevant information, objects or situations.	dikkat ederattend to dinlerlisten to gözlemlerobserve fark edernotice	Observation form, attendance record
2 · Responding Responding	Participates voluntarily and responds.	katılırparticipate in gönüllü olurvolunteer for yanıt verirrespond to yardım ederassist uyarcomply with işbirliği yaparcooperate katkıda bulunurcontribute to	Observation form, peer assessment
3 · Valuing Valuing	Attaches value to a behaviour, idea or principle and demonstrates it.	benimseradopt değer verirvalue desteklersupport sorumluluk alırtake responsibility for özen gösterirshow care for savunuradvocate	Attitude scale, reflective writing, portfolio
4 · Organising Organization	Compares different values, resolves conflicts and builds their own value system.	bütünleştiririntegrate uzlaştırırreconcile düzenlerarrange dengelerbalance önceliklendirirprioritize	Case discussion, reflective report
5 · Characterisation Characterization	Consistently reflects values in behaviour.	tutarlı biçimde uygularconsistently act on sergilerdisplay örnek olurmodel etik ilkelere uygun davranıract in accordance with ethical principles	Long-term observation, internship evaluation, 360-degree feedback

Psychomotor domain · Dave (1970)

Levels of the Psychomotor domain

Level	What it measures	Verbs	Suitable assessment
1 · Imitation Imitation	Imitates an observed skill under guidance.	taklit ederimitate yönergeyle yaparperform with guidance kopyalarcopy izleyerek uygularfollow	Skill checklist
2 · Guided response (manipülasyon) Manipulation	Performs the skill independently following written or oral instructions.	uygularperform gerçekleştirirexecute kurarset up monte ederassemble	Practical exam, observation form
3 · Precision Precision	Performs the skill accurately, quickly and without error.	doğru biçimde uygularperform accurately ayarlarcalibrate kalibre edercalibrate hatasız gerçekleştirirexecute without error	Timed practical exam, criterion-based rubric
4 · Coordination (eşgüdüm) Articulation	Combines several skills into a harmonious, consistent and fluent sequence; adapts it to the situation with minor changes when needed.	uyarlaradapt koordine edercoordinate değiştirirmodify bütünleştirerek uygularintegrate	Scenario-based practice, OSCE station
5 · Naturalisation Naturalization	Performs the skill masterfully, spontaneously and with minimal effort; the movement has become automatic. This mastery lays the ground for developing original methods and techniques.	özgün teknik geliştirirdevelop an original technique tasarlardesign yaratırcreate ustalıkla uygularperform with mastery kendiliğinden uygularperform automatically akıcı biçimde gerçekleştirirperform fluently	Expert observation, practice in a real work setting, original product

What to avoid

Verbs to avoid in learning outcomes

These verbs do not describe observable, measurable behaviour. Whether a student “knows” or “understands” cannot be seen directly in an exam; what can be seen is the student defining, explaining or calculating something. SixBloom does not save an outcome that contains these verbs.

bilir
anlar
kavrar
öğrenir
farkında olur
bilgi sahibi olur
aşina olur
inanır
önemini fark eder
önemini kavrar
ilgilenir
hisseder
bilinçlenir
alışır
hakim olur
bilgi edinir
kazanır
beceri kazanır
anlayış geliştirir
algılar
düşünür
ezberler
farkındalık kazanır
kavrayış kazanır
öğrenmiş olur
anlamlandırır

Instead	What changes?
bilir → tanımlar, listeler	At the remember level, you can see that the student recalls it when asked.
anlar → açıklar, örneklendirir	At the understand level, you can see that the student rebuilds it in their own words.
kavrar → ilişkilendirir, analiz eder	At the analyse level, you can see that the student relates the parts to one another.
farkında olur → değerlendirir	At the evaluate level, you can see that the student reaches a judgement based on criteria.

Usage

How to use the verb dictionary

Choose the level firstDecide which mental process you expect of the student: recalling, applying or producing something new?
Take a single verbChoose one verb from that level's list. Two verbs, as in “explains and applies”, make it unclear whether the outcome has been achieved.
Fit the assessment to the verbThe level of the verb sets the level of the question. An outcome at the create level cannot be measured with a multiple-choice question.
Look at the whole programmeIn later years the share of outcomes at the analyse, evaluate and create levels should increase.

To write an outcome step by step, use the Learning Outcome Builder tool. How outcomes are measured from exam results and carried to programme outcomes is explained on the How is programme outcome attainment calculated? page.

Frequently asked questions

About Bloom verbs

What is Bloom's taxonomy?

Bloom's taxonomy classifies learning into levels by the complexity of the mental process. The revised cognitive taxonomy (Anderson and Krathwohl, 2001) has six levels: remember, understand, apply, analyse, evaluate and create. The verb of a learning outcome shows at which level the student is expected to perform.

How do I choose the verb for a learning outcome?

First decide the mental process you expect of the student, then choose one of that level's verbs. Each outcome uses a single verb. The level of the verb also sets the level of the exam: an outcome written with “design” cannot be measured with a multiple-choice question; it needs a project or design task.

Can the same verb belong to two levels?

In the literature the level is set by the verb together with the task and context; “compare” may count as understand in one course and analyse in another. For consistency, every verb in the SixBloom dictionary is tied to a single level; the level is a declaration and it is clear who declared it. This is an institutional decision, and an institution can extend its dictionary with its own rules.

Which verbs should be avoided?

Verbs such as know, understand, grasp, learn and be aware of cannot be observed; whether the student does them cannot be seen in an exam. The list on this page contains 26 such verbs. Choose a verb that makes the same intention observable instead: “define” rather than “know”, “explain” rather than “understand”.

At which levels should a course's outcomes be?

Outcomes should not pile up at a single level. Introductory courses lean on remember, understand and apply; as the programme progresses, the share of outcomes at the analyse, evaluate and create levels should increase. SixBloom shows this progression for all of a programme's courses in the “Bloom progression across the programme” report.

Is this dictionary free to use?

Yes. The verbs on this page and the SixBloom Learning Outcome Builder are open to everyone and need no sign-in. In the software, institutions manage the dictionary with their own approved verbs; course coordinators do not type verbs freely but choose from the list.

Sources: Anderson and Krathwohl (2001); Krathwohl, Bloom and Masia (1964); Dave (1970). Assigning verbs to levels is an institutional decision of the SixBloom dictionary, not a direct transcription of the sources.

Make the verb dictionary your institution's rule

In SixBloom Course Design Studio, course coordinators do not type verbs freely; they choose from the approved dictionary. The level is recorded as a declaration and exam questions are checked against it.

Try it free Open the builder